Sáng nay (29/4), TP.HCM đồng loạt khởi công các dự án quy mô lớn trong lĩnh vực văn hóa và hành chính, nổi bật là cải tạo Bảo tàng Hồ Chí Minh tại Bến Nhà Rồng và xây dựng Trung tâm Hành chính - Quảng trường trung tâm tại Thủ Thiêm. Không chỉ mang ý nghĩa hạ tầng, các công trình này còn mở ra tầm nhìn mới về một đô thị hiện đại, giàu bản sắc và lấy người dân làm trung tâm.
Đây là sự kiện mang ý nghĩa lịch sử đặc biệt: lần đầu tiên trong hơn 300 năm hình thành và phát triển, TP.HCM xây dựng một trung tâm hành chính - chính trị tập trung, hiện đại, quy mô lớn, xứng tầm với vai trò đầu tàu kinh tế quốc gia.
Dự án cũng nằm trong nhóm 5 công trình trọng điểm thuộc 5 lĩnh vực mũi nhọn được thành phố đồng loạt khởi công, trao chứng nhận đầu tư nhân kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026).
Các công trình được kỳ vọng sẽ tạo nên những biểu tượng mới, kết nối giữa lịch sử, hiện tại và tương lai đô thị.
Tại khu di tích Bến Nhà Rồng (phường Xóm Chiếu), dự án >cải tạo Bảo tàng Hồ Chí Minh - Chi nhánh TP.HCM chính thức được khởi công trong sự quan tâm của đông đảo đại biểu và người dân. Đây không chỉ là hoạt động chỉnh trang một công trình di sản, mà còn là bước đi quan trọng trong việc hình thành không gian văn hóa - sinh thái ven sông Sài Gòn.
Dự án nằm trong tổng thể Công viên văn hóa Bến Nhà Rồng - Khánh Hội và hệ thống cây xanh công cộng ven sông với quy mô lên đến 147ha. Riêng khu công viên văn hóa rộng khoảng 9ha được định hướng trở thành không gian mở, nơi người dân có thể tiếp cận lịch sử theo cách gần gũi, sống động hơn.
Điểm nhấn của dự án là ý tưởng “dòng nước” - hình tượng xuyên suốt đại diện cho dòng chảy lịch sử và hành trình cuộc đời của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Không gian được chia thành 9 chương, tương ứng với 9 giai đoạn quan trọng trong cuộc đời của Người, từ tuổi thơ ở làng quê đến hành trình ra đi tìm đường cứu nước, những năm tháng cách mạng gian khổ và dấu ấn trường tồn trong lòng dân tộc.
Những thiết kế giàu tính biểu tượng như “Dòng nước chảy ngầm” - hành lang chìm dưới mặt đất gợi nhớ thời kỳ tù đày, hay “Dòng nước trường tồn” với cột sáng vô cực và 79 đài phun nước tượng trưng cho 79 mùa xuân cuộc đời Chủ tịch Hồ Chí Minh, hứa hẹn mang đến trải nghiệm sâu sắc cho người tham quan.
Không gian mở, không áp đặt lộ trình tham quan, cho phép mỗi người tự cảm nhận lịch sử theo cách riêng, là điểm khác biệt của dự án. Điều này cũng phản ánh xu hướng mới trong thiết kế bảo tàng - nơi lịch sử không chỉ được trưng bày mà còn được “kể lại” bằng trải nghiệm.
Khi hoàn thành, công trình không chỉ là điểm đến văn hóa - du lịch mà còn góp phần quan trọng trong chiến lược phát triển đô thị ven sông của TP.HCM, kết nối trung tâm hiện hữu với khu đô thị mới Thủ Thiêm, mở rộng không gian công cộng cho người dân.
Cùng ngày, tại khu đô thị mới Thủ Thiêm, TP.HCM cũng chính thức >khởi công dự án Quảng trường trung tâm và Trung tâm Hành chính với tổng mức đầu tư gần 29.600 tỷ đồng. Đây là lần đầu tiên trong hơn 300 năm phát triển, thành phố xây dựng một trung tâm hành chính - chính trị tập trung, quy mô lớn và hiện đại.
Dự án được triển khai trên diện tích gần 47ha, nằm tại vị trí lõi của Thủ Thiêm, kết nối thuận lợi với các trục giao thông huyết mạch và hệ thống metro trong tương lai. Khi hoàn thành, đây sẽ là nơi làm việc của hơn 8.000 cán bộ, công chức và phục vụ từ 1.500 đến 2.000 lượt người dân mỗi ngày thông qua hệ thống hành chính “một cửa”.
Điểm đáng chú ý là triết lý quy hoạch xuyên suốt “Của dân - Do dân - Vì dân”. Ba phân khu không gian được thiết kế mang ý nghĩa biểu tượng rõ nét, nhấn mạnh vai trò trung tâm của người dân trong hoạt động của bộ máy nhà nước.
Không gian quảng trường rộng lớn không chỉ phục vụ các sự kiện lớn của quốc gia mà còn là nơi sinh hoạt cộng đồng, vui chơi, thư giãn. Bên cạnh đó, nhà hát đa năng và trung tâm hội nghị với sức chứa khoảng 2.000 chỗ sẽ góp phần làm phong phú >đời sống văn hóa, nghệ thuật của thành phố.
Đáng chú ý, Trung tâm Hành chính không chỉ là nơi làm việc mà còn được thiết kế như một không gian mở, tiếp nối nhịp sống đô thị sau giờ hành chính. Điều này cho thấy cách tiếp cận mới trong quy hoạch: các công trình chính quyền không còn tách biệt mà trở thành một phần sống động trong đời sống người dân.
Việc đồng loạt triển khai các dự án lớn trong cùng một thời điểm không chỉ mang ý nghĩa chào mừng kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, mà còn thể hiện quyết tâm mạnh mẽ của TP.HCM trong việc tái cấu trúc không gian đô thị.
Nếu như dự án tại Bến Nhà Rồng góp phần gìn giữ và lan tỏa giá trị lịch sử, thì công trình tại Thủ Thiêm lại mở ra tương lai với một trung tâm hành chính - chính trị - tài chính hiện đại. Hai dự án, một quá khứ - một tương lai, cùng gặp nhau ở điểm chung: phục vụ con người và nâng cao chất lượng sống đô thị.
Các dự án trọng điểm với sự tham gia của Tập đoàn Sun Group, được kỳ vọng sẽ trở thành mảnh ghép không thể thiếu trong chiến lược kiến tạo “hệ sinh thái đô thị toàn diện” mà TP.HCM đang theo đuổi.
Khi đó, hạ tầng hành chính hiện đại song hành cùng không gian văn hóa - công cộng đẳng cấp… sẽ đưa thành phố trở thành hình mẫu đô thị tiêu biểu, xứng danh với vị thế “đầu tàu cả nước”.
Sự tham gia của các doanh nghiệp lớn trong vai trò nhà đầu tư cũng cho thấy xu hướng xã hội hóa trong phát triển hạ tầng, đặc biệt là các công trình văn hóa - công cộng có giá trị lâu dài.
Khi hoàn thành, những công trình này không chỉ góp phần thay đổi diện mạo TP.HCM mà còn định hình một chuẩn mực mới: đô thị không chỉ phát triển về kinh tế mà còn phải giàu bản sắc, có chiều sâu văn hóa và đặt con người vào trung tâm của mọi quy hoạch.
Từ Bến Nhà Rồng - nơi khởi đầu hành trình lịch sử, đến Thủ Thiêm - biểu tượng của tương lai, TP.HCM đang từng bước kiến tạo một không gian sống toàn diện, nơi quá khứ được trân trọng, hiện tại được nâng tầm và tương lai được mở rộng.